Circulair bouwen aan de Wolphaertstraat

Circulair bouwen, hoe doen wij dat? Samen met opdrachtgever Woonstad Rotterdam nemen wij u mee naar Rotterdam Zuid, naar het project aan de Wolphaertstraat. In drie video’s maakt u kennis met dit bijzondere project. Naast de unieke bouwteamsamenstelling laten we zien hoe wij deze hoog niveau renovatie van 46 woningen en zes maatschappelijke ruimtes zo veel mogelijk circulaire realiseren. En ook hoe de bewoners zelf meebouwen aan hun eigen woning.

20Aan de Wolphaertstraat wordt er hard gewerkt aan de grote renovatie waarbij bewoners zelf aan de tekentafel hebben gezeten. In samenspraak met Woonstad Rotterdam, architectenbureau Superuse Studios en bureau Van der Ree & Vermeulen is een renovatieplan ontwikkeld waarna BIK bouw is aangeschoven in het bouwteam als aannemer. Eén van de doelen van de bewoners was het creëren van een duurzame woonomgeving. Daarbij is de ambitie uitgesproken om het project zo veel mogelijk circulair uit te voeren. In de renovatie maken we dan ook zo veel mogelijk gebruik van circulaire materialen. Dit betekent dat er gebruik wordt gemaakt van materialen die normaal gesproken worden weggegooid of anders laagwaardig worden toegepast. De materialen worden bijvoorbeeld geoogst uit sloopprojecten of er worden materialen gebruikt die niet meer voldoen bij een ander project, maar wel van waarde zijn binnen ons project.

Vanuit de visie om ons bouwproces en projecten zo veel mogelijk circulair uit te voeren is dit project een mooi vervolg van ons project Bluecity; het voormalige zwembad Tropicana. In het kader van niet alleen denken maar ook doen, is de renovatie van de Wolphaertstraat een mooie uitdaging geweest om het circulair bouwen naar een hoger niveau te brengen.

Geen traditionele keukens

Als bewoner wil je graag een goede keuken. Met het oog op de duurzaamheidsambities is er niet gekozen voor een standaard keuken. Al ziet de keuken er qua uiterlijk uit als een gewone keuken, deze is wel voor 100% gemaakt uit circulair materiaal. Leverancier TheNewMakers heeft daarbij een concept waarbij de keukenonderdelen niet alleen duurzaam zijn, maar de fabricage ook zodanig is uitgedacht dat er geen chemische lijm aan te pas komt. De levensduur van de keuken is hierdoor langer en tegen de tijd dat de keuken dan toch echt vervangen moet worden kan er van hetzelfde materiaal weer een nieuwe keuken worden gemaakt.

DSC02747In dit project wordt er niet alleen gebouwd vóór de bewoners, maar ook zeker mét de bewoners. En wat is er mooier dan de bewoners, die het plan van binnen en buiten hebben mee bedacht, ook zelf werkzaamheden uit te laten voeren. Door een aantal bewoners actief te betrekken in de bouw doen ze ervaring en vakkennis op waarmee ze straks in de bouw aan het werk kunnen. Dit sluit ook mooi aan bij het kader van SROI waarbij de doelstelling is om zoveel mogelijk mensen weer aan het werk te krijgen. Om nog meer bewoners bij de bouw te betrekken plaatsen ze zelf ook een aantal keukens.

 

Nieuwe gevel van “afgekeurde” materialen

Kiezen voor circulair bouwen vraagt aanpassingsvermogen van de betrokken partijen. Omdat er vaak al een ontwerp ligt komt er meer pas en meetwerk bij kijken om de circulaire materialen te kunnen gebruiken. Dat in samenhang met de planning; wanneer is het materiaal beschikbaar en wanneer kunnen we het toepassen? Dit zorgt voor een hoop afstemming.
Vaak wordt ten onrechte gedacht dat het gebruik van circulaire materialen goedkoper is. De aanschaf van circulair materiaal is de ene keer wat goedkoper en de andere keer duurder, maar vooral het aanpassen van de ontwerpen naar de beschikbare producten is tijdrovend en kost veel arbeid.

DSC03343Bij de Wolphaertstraat wordt een achtergevel geplaatst die er uitziet als een normale gevel. De gebruikte materialen, het platohout en de eternietplaten, hadden echter oorspronkelijk een andere bestemming. Zo waren de eternietplaten op bestelling gefabriceerd maar door een kleine productiefout ontstond er een spikkel in de plaat. De partij werd door deze afwijking niet afgenomen, bleef bij de leverancier in de opslag liggen en kreeg het stempel “deadstock”. Zonde om materiaal dat 100% functioneel en conform alle regelgevingen is niet te gebruiken. Bij de Wolphaertstraat hebben we ze dan ook een tweede kans gegeven.

 

Lopen over broodbaktegels en oude meerpalen

Bij circulaire bouwmaterialen wordt vaak gedacht aan materiaal dat afkomstig is uit de bouw. Dat hoeft niet altijd zo te zijn. Zo liggen er in de hal van de Wolphaertstraat geen traditionele vloertegels; de bewoners lopen straks dagelijks over broodbaktegels. Naar brood ruikt het niet, want het gaat om een nieuwe partij tegels. Door faillissement van de oorspronkelijke afnemer zou ook dit product het stempel “deadstock” krijgen en ongebruikt in de opslag belanden, of zelfs op de afvalhoop. De bijzondere broodbaktegels zijn niet geproduceerd als vloertegel, maar ze voldoen wel aan alle bouweisen. Met een afmeting van 4 à 5 meter was het echter wel een uitdaging om ze direct te gebruiken. Na het maken van verdelingstekeningen zijn ze op maat gezaagd en zo beter verwerkbaar voor het bouwteam.

Bewoners wandelen ook aan de achtergevel over een bijzondere ondergrond. De vlonders zijn gemaakt van hout dat afkomstig is uit de off-shore. Oude meerpalen hebben op deze manier een tweede leven gekregen in dit bouwproject. De balustrades van hergebruikt glas maken de galerij helemaal af.

 

Kom meer te weten over het project

Herontwikkeling van het pand, door middel van co-creatie
Het blok aan de Wolphaertstraat 1555 werd in 2004 door enthousiaste bewoners en kunstenaars gekraakt, toen de bestemming ervan nog onduidelijk was. In goed overleg mochten de krakers er tien jaar wonen als ze zich zouden verenigen in een bewonersvereniging én het pand zouden opknappen. In dat decennium werden de bewoners onderdeel van de buurt en zorgden ze voor een creatieve impuls met onder andere kunstroutes en diversen festivals. Zo ontstond het plan om deze bewonersgroep nauw te betrekken bij de herontwikkeling van het pand, door middel van co-creatie.

Een ambitieuze verduurzaming
In samenwerking met de bewoners is een ontwerp en renovatieplan gemaakt en de planning opgesteld. De fundering en de indeling van de 46 woningen en 6 maatschappelijke ruimtes worden verbeterd. Onderdeel van de renovatie is een ambitieuze verduurzaming. Er worden zonnepanelen geplaatst, de woningen worden beter geïsoleerd en worden zoveel mogelijk circulaire materialen toegepast.

Bewonersvereniging W1555
Na de oplevering zijn de bewoners zelf, als vereniging van leden, verantwoordelijk voor het verhuur en beheer van de sociale huurwoningen. W1555 huurt straks het volledige blok van Woonstad Rotterdam en krijgt, binnen de kaders van het passend toewijzen, zelf de vrijheid, om andere creatieve mensen een woning toe te wijzen.

 

  • icoonBIK5
    BIK bouw
  • icoon1
    Betrouwbaar
  • icoon2
    Betrokken
  • icoon3
    Innovatief
  • icoon4
    Kwaliteit
  • icoon5
    Klantgericht
Contact gegevens

VESTIGINGSADRES: BIK bouw | Oosteinde 11 r | 2991 LG Barendrecht | 0180-726946 | VOLG ONS: